| พระทรีมุขปัจเจกพุทธเจ้า ครั้นทรงแสดงถึงทุกข์ ทั้งที่มีการ |
| ก้าวลงสู่ครรภ์เป็นมูลฐาน ทั้งที่มีการบริหารเป็นมูลฐานแล้ว บัดนี้ |
| เพื่อจะทรงแสดงถึงทุกข์ที่มีการออกจากครรภ์เป็นมูลฐาน จึงได้ตรัส |
| คาถาหนึ่งกับถึงคาถาไว้ว่า :- |
| สัตว์ทั้งหลายเลอะอุจจาระ เปื้อนเลือด |
| เลอะไขออกมา เพราะว่าสัตว์ทั้งหลายถูกต้อง |
| สิ่งใด ๆ ด้วยกายอยู่ในขณะใด ในขณะนั้น |
| เองก็สัมผัสผองทุกข์ล้วน ๆ ที่ไม่มีความแช่ม |
| ชื่นเลย. อาตมาภาพเห็นแล้ว จึงได้ทูลถวาย |
| พระพร ไม่ได้ฟังจากผู้อื่นทูลถวายพระพร |
| แต่อาตมาภาพระลึกถึงขันธ์ที่เคยอยู่อาศัยมา |
| เป็นจำนวนมาก. |
| บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า มิฬฺเหน ลิตฺตา ความว่า ขอถวาย |
| พระพรมหาบพิตร สัตว์ทั้งหลายเหล่านี้เมื่อคลอดจากท้องมารดาไม่ได้ |
| ลูบไล้ด้วยคันธชาติทั้ง ๔ ไม่ได้ประดับประดาดอกไม้ที่หอมหวลออกมา |
| แต่เป็นผู้เปื้อนเปรอะ คือเลอะเทอะคูถเก่าเน่าออกมา. บทว่า รุหิเรน |
| มกฺขิตา ความว่า ไม่ใช่เป็นเสมือนชะโลมด้วยจันทน์แดงออกมา แต่ |
| เปื้อนด้วยโลหิตแดงออกมา. บทว่า เสมฺเหน ลิตฺตา ความว่า ไม่ใช่ |
| ลูบไล้ด้วยจันทน์ขาวออกมา แต่เป็นผู้เปื้อนไขเหมือนนุ่นหนา ๆ ออกมา |