๕๙.พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก เล่ม ๓ ภาค ๕   
ผู้ที่พระศาสดาทรงทำการปฏิสันถารแล้ว    เมื่อถูกพระศาสดาตรัสถามว่า
เธอมาถึงเมื่อไร  ?    ทูลว่า  เมื่อวานนี้พระเจ้าข้า   เมื่อพระองค์ตรัสถามว่า
เหตุไฉน  จึงมาที่อุปัฏฐาก  ในวันนี้  ?  ได้กราบทูลเนื้อความนั้นให้ทรง
ทราบ.     พระศาสดาครั้นทรงสดับเรื่องนั้นแล้วจึงตรัสว่า     ดูก่อนภิกษุ
ไม่ใช่เพียงบัดนี้เท่านั้น    ถึงในชาติก่อน  นายคนนี้ก็ดุร้าย      ยาบคาย
เหมือนกัน.    อนึ่ง   เขาไม่ใช่ให้เธอลำบาก   แต่ในชาติปัจจุบันนี้    แม้
ในชาติก่อน  ก็ทำให้บัณฑิตลำบากมาแล้ว   ถูกภิกษุนั้นทูลอ้อนวอน  จึง
ทรงนำเอาเรื่องในอดีตมาสาธก   ดังต่อไปนี้.
         ในอดีตกาล  เมื่อพระเจ้าพรหมทัต   ครองราชสมบัติอยู่ในนคร-
พาราณสี   พระโพธิสัตว์กำเนิดในสกุลพราหมณ์เจริญวัยแล้ว   ได้เรียน
ศิลปศาสตร์ทุกอย่าง   ที่ตักกศิลา   แล้วบวชเป็นฤษี      เลี้ยงอัตภาพด้วย
ผลไม้น้อยใหญ่  ในป่าหิมพานต์เป็นเวลาช้านาน   เพื่อต้องการลิ้มรสเค็ม
และรสเปรี้ยว  จึงไปเมืองพาราณสี    พักอยู่ที่พระราชอุทยาน   รุ่งขึ้นจึง
เข้าไปสู่พระนครเพื่อภิกษา.    ครั้งนั้น  พระราชาได้ทอดพระเนตรเห็น
ท่านมาถึงพระลานหลวง   เลื่อมใสในอิริยาบถของท่าน  จึงทรงนำเข้าไป
ภายในเมืองให้ฉันเสร็จ   ทรงรับปฏิญญาแล้วให้ท่านอยู่ในพระราชอุท-
ยาน ได้เสด็จไปยังที่อุปัฏฐากวันละครั้ง.  พระโพธิสัตว์เมื่อทูลถวายโอวาท
พระราชานั้นทุกวันว่า   ขอถวายพระพรมหาราช  ธรรมดาพระราชาควร
เว้นการลุอำนาจอคติทั้ง   ๔   เป็นผู้ไม่ประมาท      สมบูรณ์ด้วยพระขันติ
หน้า ๕