๖๑๕    ๕๙.พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก เล่ม ๓ ภาค ๕    ๖๑๗
         [๑๒๒๔]   ถ้าไม่พึงได้สหายผู้มีปัญญา  เป็นนัก
           ปราชญ์   ไปไหนไปด้วยกัน    อยู่ด้วยช่วยทำ
           ประโยชน์ให้สำเร็จ       พึงเที่ยวไปแต่ผู้เดียว
           เหมือนพระราชาทรงสละแว่นแคว้นเสด็จไป
           แต่พระองค์เดียวฉะนั้น     หรือเหมือนช้างมา-
           ตังคะ   เที่ยวไปในป่าแต่ผู้เดียวฉะนั้น.
         [๑๒๒๕]   การเที่ยวไปผู้เดียวประเสริฐกว่า  เพราะ
           คุณคือความเป็นสหาย     ย่อมไม่มีในคนพาล
           ควรเที่ยวไปผู้เดียวแต่ไม่ควรทำบาป     เหมือน
           ช้างมาตังคะมีความขวนขวายน้อย  เที่ยวไปใน
           ป่าแต่ผู้เดียวแลไม่ทำบาป  ฉะนั้น.
                            จบ  โกสัมพิยชาดกที่  ๒
อรรถกถาโกสัมพิยชาดกที่  ๒
         พระศาสดาเมื่อทรงอาศัยเมืองโกสัมพีประทับอยู่  ณ  โฆสิตาราม
ทรงปรารภเหล่าภิกษุที่ทะเลาะกันในเมืองโกสัมพี  ตรัสเรื่องนี้มีคำเริ่ม
ต้นว่า  ปุถุสทฺโท   ดังนี้.  เนื้อเรื่องมีมาแล้วในโกสัมพิกขันธกะ สำหรับ
ในที่นี้มีความย่อ  ดังต่อไปนี้.
หน้า ๖๑๖