บทว่า    เสนฺติ   มโนมยา   ปุถู    ความว่า  กิเลสเครื่องร้อยรัด
กายคืออภิชฌาทั้งหลาย   อันเกิดขึ้นแล้วในอารมณ์เหล่านั้น   ชื่อว่าเป็น
เครื่องสำเร็จได้ด้วยใจ เพราะเป็นสภาพที่เกิดขึ้นทางใจ   ดุจวัตถุทั้งหลาย
มีเครื่องประดับเป็นต้น        อันเกิดแล้วจากรัตนะทั้งหลายมีทองเป็นต้น
ชื่อว่าอันสำเร็จแล้วด้วยรัตนะทั้งหลายมีทองเป็นอาทิ     นอนเนื่องอยู่ใน
อารมณ์เหล่านั้น.
         บทว่า   เต   ภุสํ   อุปตาเปนฺติ    ความว่า   กิเลสเหล่านั้น   ถ้า
นอนเนื่องอยู่แล้วเป็นอันมาก  คือมีกำลังรู้ชัดอยู่   มักทำบุคคลให้เดือด-
ร้อน คือให้ลำบากโดยยิ่ง  ก็ในการที่กิเลสเหล่านั้นมักทำให้บุคคลเดือด-
ร้อนโดยยิ่ง   พึงนำเรื่องของคาถาว่า  สลฺลวิทฺโธว   รุปฺปติ  เป็นต้น  และ
พระสูตรทั้งหลายมีความว่า   ดูก่อนคฤหบดี   ความเศร้าโศก  ความร่ำไร
ความทุกข์กาย  ความทุกข์ใจและความคับแค้นทั้งหลายล้วนเกิดแต่ความ
รัก    ล้วนมีความรักเป็นแดนเกิดทั้งนั้น     ความโศกย่อมเกิดแต่สิ่งที่รัก
ความโศกย่อมเกิดแต่ความรัก.    ดังนี้เป็นต้น     มาเป็นอุทาหรณ์อีกอย่าง
หนึ่ง      หัวใจของสุมังคลโพธิสัตว์แตกแล้ว   เพราะความโศกอันมีกำลัง
เหตุให้เด็กทั้งหลายเป็นทาน  โทมนัสเป็นอันมากก็ได้เกิดขึ้นแล้วแก่พระ-
เวสสันดรโพธิสัตว์     ความรักย่อมทำให้พระมหาสัตว์ทั้งหลายผู้บำเพ็ญ
บารมีแล้วเดือดร้อนได้ด้วยประการฉะนี้        เพราะโทษนี้มีอยู่ในความ
สิเนหาฉะนั้น   ข้าพเจ้าจึงไม่ชอบใจ   แม้ซึ่งความสิเนหา.