๒๐๒ ๖๘.พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค เล่ม ๗ ภาค ๑
| ไปในการใคร่ครวญธรรมต่อไป. |
| ๓. เป็นผู้ยินดีอย่างแรงกล้าในการกำจัด |
| ความอยาก และเป็นผู้มีความรักอันไม่ปราศจาก |
| ไปในการกำจัดความอยากต่อไป. |
| ๔. เป็นผู้มีความยินดีอย่างแรงกล้าในการ |
| หลีกเร้น และเป็นผู้มีความรักอันไม่ปราศจากไป |
| ในการหลีกเร้นต่อไป. |
| ๕. เป็นผู้มีความพอใจอย่างแรงกล้าในการเริ่ม |
| ความเพียร และเป็นผู้มีความรักอันไม่ปราศจาก |
| ไปในการเริ่มความเพียรต่อไป. |
| ๖. เป็นผู้มีความพอใจอย่างแรงกล้าในความ |
| เป็นผู้มีสติปัญญาเป็นเครื่องรักษาตัว และเป็นผู้มี |
| ความรักอันไม่ปราศจากไปในความเป็นผู้มีสติปัญ- |
| ญาเป็นเครื่องรักษาตัวต่อไป. |
| ๗. เป็นผู้มีความพอใจอย่างแรงกล้าในการ |
| แทงตลอดด้วยทิฏฐิ และเป็นผู้มีความรักอันไม่ |
| ปราศจากไปในการแทงตลอดด้วยทิฏฐิ ต่อไป. |
| ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย นิททสวัตถุ ๗ ประการนี้แล*. | ||
| แม้พระเถระครั้นยกเทศนาอย่างนั้นขึ้นกล่าวว่า สตฺต นิทฺทสวตฺถูนิ | ||
| - นิททสวัตถุ ๗ ดังนี้. | ||
| ในคำว่า อฏฺ อภิภายตนานิ - อภิภายตนะ ๘ นี้ มีความ | ||
| ว่า อายตนะทั้งหลายครอบงำฌานเหล่านั้น ฉะนั้น ฌานเหล่านั้นจึง | ||
| ชื่อว่า อภิภายตนะ. คำว่า อายตนานิ ความว่า ฌานมีกสิณเป็น | ||
| อารมณ์กล่าวคืออายตนะเพราะอรรถว่าเป็นที่ตั้งอันยิ่ง. | ||
| อธิบายว่า ก็บุคคลผู้มีญาณอันยิ่ง ผู้มีญาณแกล้วกล้าคิดว่า อัน | ||
| เราพึงเข้าในอารมณ์นี้ เพราะเหตุไร ? ภาระในการทำจิตให้เป็นเอกัคค- | ||
| ตา ไม่มีแก่เราดังนี้ แล้วครอบงำอารมณ์เหล่านั้นเสียเข้าสมาบัติ, ยัง | ||
| อัปปนาให้เกิดขึ้นในอารมณ์นี้ พร้อมกับการเกิดขึ้นแห่งนิมิต. ฌานที่ | ||
| ให้เกิดขึ้นโดยประการอย่างนี้ ท่านเรียกว่า อภิภายตนะ. อภิภายตนะ | ||
| ๘ เป็นไฉน ? | ||
| ๑. องฺ. สตฺตก. ๒๓/๑๘. | ||