๓๐๒ ๖๘.พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปฏิสัมภิทามรรค เล่ม ๗ ภาค ๑
| ชื่อว่า ปิฬนฏฺโ - สภาพที่ทุกข์บีบคั้น เพราะการเห็นทุกข์ |
| นั่นเอง. |
| ชื่อว่า สงฺขตฏฺโ - สภาพที่ทุกข์ถูกปัจจัยปรุงแต่ง เพราะการ |
| เห็นสมุทัยอันประมวลมาซึ่งทุกข์. |
| ชื่อว่า สนฺตาปฏฺโ - สภาพที่ทุกข์ทำให้เดือดร้อน เพราะการ |
| เห็นมรรคอันเป็นความเย็น - เพราะนำสภาพที่ทุกข์ทำให้เดือดร้อนออก |
| ไปเสีย. |
| ชื่อว่า วิปริณามฏฺโ - สภาพที่ทุกข์แปรปรวน เพราะการเห็น |
| ความดับสิ่งที่ไม่แปรปรวน. |
| ชื่อว่า อายุหนฏฺโ - สภาพที่สมุทัยประมวลมา เพราะเห็น |
| สมุทัยนั่นเอง. |
| ชื่อว่า นิทานฏฺโ - สภาพที่สมุทัยเป็นเหตุ เพราะการเห็น |
| ทุกข์ที่ประมวลมาด้วยสมุทัย. |
| ชื่อว่า สญฺโคฏฺโ - สภาพที่สมุทัยเกี่ยวข้อง เพราะการเห็น |
| นิโรธอันเป็น วิสัญโญคะ - สมุทัยไม่เกี่ยวข้อง. |
| ชื่อว่า ปลิโพธฏฺโ - สภาพที่สมุทัยพัวพัน เพราะการเห็น |
| มรรคอันเป็น นิยยานะ - การนำออกไป. |
| ชื่อว่า นิสฺสรณฏฺโ - สภาพที่สลัดออก เพราะเห็นพระ- |
| นิพพานนั่นเทียว. |
| ชื่อว่า วิเวกฏฺโ - สภาพที่นิโรธเป็นวิเวก เพราะการเห็น |
| สมุทัยอันไม่เป็นวิเวก. |
| ชื่อว่า อสงฺขตฏฺโ - สภาพที่นิโรธเป็นอสังขตะ เพราะการ |
| เห็นมรรคอันเป็นสังขตะ. |
| ชื่อว่า อมตฏฺโ - สภาพที่นิโรธเป็นอมตะ เพราะการเห็น |
| ทุกข์อันเป็นพิษ. |
| ชื่อว่า นิยฺยานฏฺโ - สภาพที่มรรคนำออก เพราะการเห็น |
| มรรคนั่นเอง. |
| ชื่อว่า เหตฏฺโ - สภาพที่มรรคเป็นเหตุ เพราะการเห็นสมุทัย |
| อันมิใช่เหตุแห่งการบรรลุนิพพาน. |
| ชื่อว่า ทสฺสนฏฺโ - สภาพที่มรรคเห็น เพราะการเห็นนิโรธ |
| ที่เห็นได้แสนยาก. |
| ชื่อว่า อาธิปเตยฺยฏฺโ - สภาพที่มรรคเป็นอธิบดีเช่นกับตระกูล |
| ที่ใหญ่โต เพราะการเห็นทุกข์เช่นกับคนยากไร้. อธิบายว่า ย่อมปรากฏ. |
| พระสารีบุตรกล่าวถึงสัจจะหนึ่ง ๆ มีลักษณะอย่างละ ๔ ด้วย |
| การเห็นสัจจะนั้น ๆ และด้วยการเห็นสัจจะอื่นนอกจากสัจจะนั้น ด้วย |
| ประการฉะนี้. |
| ๔๖] พระสารีบุตรได้ชี้แจงถึงการวิสัชนา ๑๒ ข้อ มี ตถฏฺโ- |
| สภาพที่ถ่องแท้เป็นต้น ด้วย ๑๒ บทอันสงเคราะห์ในธรรมทั้งหมด. |